Zakupoholizm – jak sobie radzi膰? Czym jest zakupoholizm?

S膮 takie choroby, kt贸re z pozoru wydaj膮 si臋 nieszkodliwe. Jedn膮 z nich jest zakupoholizm, kt贸ry zaczyna si臋 do艣膰 niewinnie. Ucieczka do galerii handlowej czy kupowanie ubra艅 online wydaj膮 si臋 艣wietnym pomys艂em na chwilowe oderwanie od rzeczywisto艣ci, doczesnych zmartwie艅, samotno艣ci i popraw臋 humoru. Jednak granica jest bardzo cienka, a po jej przekroczeniu nie m贸wimy ju偶 o przyjemno艣ci, lecz o uzale偶nieniu.

Definicja zakupoholizmu 鈥 czym jest to zaburzenie?

Wi臋kszo艣膰 os贸b robi zakupy wtedy, kiedy ma tak膮 potrzeb臋. Czasem zakupy staj膮 si臋 form膮 odpoczynku, oderwania od codziennych spraw. Jednak zdarza si臋 i tak, 偶e wyj艣cie z domu lub shopping w sieci przybieraj膮 form臋 przymusu 鈥 osoba, kt贸ra kupuje kompulsywnie, bez zastanowienia, nierzadko zad艂u偶aj膮c si臋 na ten cel i nie kontroluj膮c swoich wydatk贸w, mo偶e si臋 okaza膰 zakupoholikiem. Jednak samo kupowanie, nawet du偶ych ilo艣ci d贸br, nie musi od razu oznacza膰 zaburzenia. Z definicji zakupoholizmu wynika, 偶e takie zachowanie jest odpowiedzi膮 na traumatyczne prze偶ycia, ucieczk膮 od problem贸w zawodowych, rodzinnych, a nawet鈥 samotno艣ci.

Podsumowuj膮c 鈥 o zakupoholizmie m贸wimy, wtedy gdy kupuj膮cy:

  • nie ma umiaru w robieniu zakup贸w,
  • nie potrafi powstrzyma膰 si臋 przed wydawaniem pieni臋dzy,
  • odwiedza sklepy stacjonarne i internetowe nawet wtedy, gdy nie musi nic kupowa膰,
  • kupuje bez refleksji, czy ma na to miejsce / pieni膮dze / potrzeb臋 posiadania,
  • jak nie robi zakup贸w to my艣li o nich, planuje je, odlicza czas do wyj艣cia z domu,
  • nie kontroluje swojego bud偶etu, cz臋sto wpada w d艂ugi.

Wi臋cej o objawach zakupoholizmu piszemy dalej, bo wa偶ne jest, aby oddzieli膰 rzeczywisty problem od innych zjawisk, takich jak kolekcjonerstwo czy gad偶eciarstwo. Niekt贸rzy s膮 艂owcami okazji i poluj膮 wy艂膮cznie na promocje, innym wystarczy ogl膮danie sklepowych ekspozycji i wtedy m贸wimy, 偶e uprawiaj膮 鈥瀢indow shopping鈥.

Tak naprawd臋 ka偶de z tych zachowa艅 mo偶e si臋 przerodzi膰 w zakupoholizm. Definicja nie m贸wi jasno o tym, kiedy granica hobby / potrzeba, a obsesyjne kupowanie zostaje przekroczona. Mo偶na jednak za艂o偶y膰, 偶e dzieje si臋 tak w sytuacji, gdy ca艂e 偶ycie zaczyna si臋 kr臋ci膰 wok贸艂 konsumpcjonizmu.

Przyczyny zakupoholizmu

zakupoholizm internetowy

Zaniedbywanie 偶ycia rodzinnego, zawodowego, obsesyjne my艣lenie o zakupach, stan euforii, kt贸ry im towarzyszy, nieumiej臋tno艣膰 planowania wydatk贸w, bezrefleksyjne zad艂u偶anie si臋, a potem ogromne wyrzuty sumienia鈥 trudno przeoczy膰 objawy zakupoholizmu, gdy te przybior膮 ju偶 powa偶ne rozmiary i zaczn膮 determinowa膰 zachowanie chorego, wp艂ywaj膮c negatywnie nie tylko na niego, ale te偶 jego bliskich. Jednak warto zastanowi膰 si臋, sk膮d si臋 bierze zakupoholizm? Bardzo cz臋sto przyczynami takiego stanu rzeczy s膮:

  • samotno艣膰 鈥 ucieczka w t艂um ludzi pozwala zapomnie膰 o swojej samotno艣ci i poczu膰 si臋 cz臋艣ci膮 wi臋kszej spo艂eczno艣ci,
  • podatno艣膰 na wp艂yw 艣rodowiska oraz reklamy i has艂a zach臋caj膮ce do konsumpcjonizmu 鈥 to oddzia艂uje szczeg贸lnie na m艂odych, kt贸rzy nie chc膮 odstawa膰 od r贸wie艣nik贸w, lubi膮 si臋 modnie ubra膰, dobrze bawi膰, mie膰 markowe gad偶ety,
  • czynniki biologiczne 鈥 co zaskakuj膮ce, bardzo cz臋sto za pop臋d w kierunku zakup贸w odpowiada wysoki poziom serotoniny i dopaminy, hiperaktywno艣膰 lub hipoaktywno艣膰 tych obszar贸w m贸zgu, kt贸re odpowiadaj膮 za pozytywne wzmocnienie,
  • stres, negatywne emocje i brak umiej臋tno艣ci ich rozwi膮zywania,
  • 艂atwa dost臋pno艣膰 d贸br, bogacenie si臋 spo艂ecze艅stwa,
  • ch臋膰 budowania wy偶szej pozycji spo艂ecznej, dor贸wnywania innym, pokazywania swojego dobrobytu 鈥 zar贸wno na 偶ywo, jak r贸wnie偶 w sieci (np. w mediach spo艂eczno艣ciowych),
  • ch臋膰 przynale偶no艣ci do konkretnej grupy spo艂ecznej (np. os贸b, kt贸re ubieraj膮 si臋 wy艂膮cznie w markow膮 odzie偶).

Okazuje si臋, 偶e bardzo cz臋sto cz艂owiekiem w sid艂ach zakupoholizmu kieruj膮 przyczyny spo艂eczne, ale nie tylko. 艢wiadomo艣膰 tego, 偶e za t膮 sk艂onno艣ci膮 stoi biologia, np. obci膮偶enia genetyczne, wspomniane ju偶 st臋偶enie hormon贸w czy budowa m贸zgu pozwala na podj臋cie terapii u psychologa z du偶膮 szans膮 na pozytywny fina艂.

Wsp贸艂czesna forma uzale偶nienia 鈥 zakupoholizm internetowy

Rozw贸j e-commerce sprawi艂, 偶e dzisiaj znacznie 艂atwiej jest wybra膰 si臋 na zakupy, pozostaj膮c w zaciszu w艂asnego domu. Niestety jest to ogromn膮 pokus膮 dla os贸b, kt贸re cierpi膮 na wsp贸艂czesn膮 odmian臋 zaburzenia, czyli zakupoholizm internetowy. Dlaczego stwarza on tak du偶e zagro偶enia? Bo zakupy w sieci s膮 wygodne, dost臋pne przez ca艂膮 dob臋, r贸wnie偶 w dni ustawowo wolne od pracy. Dodatkowo 艂atwo mo偶na si臋 maskowa膰, t艂umacz膮c przesiadywanie przed komputerem np. obowi膮zkami zawodowymi czy nauk膮. Trudniej za to kontrolowa膰 swoje wydatki, bo pieni膮dze uciekaj膮ce z konta wydaj膮 si臋 do艣膰 nierealne i szybko mo偶na straci膰 nad nimi rachub臋.

Jak wyleczy膰 zakupoholizm. Czy to w og贸le mo偶liwe?

Osobom, kt贸re wpad艂y w sid艂a na艂ogu wyzwolenie si臋 z jego mocy, wydaje si臋 co najmniej trudne, a cz臋sto wr臋cz niemo偶liwe. Nie inaczej wygl膮da problem zakupoholizmu. Jak sobie radzi膰? Jak wyleczy膰 zakupoholizm? Na te i inne pytania odpowiedzi udzieli do艣wiadczony psycholog z Wo艂omina.聽

Udost臋pnij

Podobne artyku艂y

Obserwuj nas

271FaniLubi臋

Poradnia psychologiczna

Jeste艣my zawsze do Twojej dyspozycji!

Popularne w kategorii